Detroit Become Human’ı inceleyeceğiz. Detroit’te başlayan bir yapay zeka ve android devrimine yakından bakacak, insanlığın gelecekteki etik sorunlarının şimdiden ele alındığı sarsıcı bir kurguyu tanıtacağız.

Video oyunları eğlendirmek, zaman geçirmek gibi özelliklerinin yanında artık inanılmaz bir öykü anlatma biçimi olarak da karşımıza çıkıyorlar. Sonuçta bir video oyununu oynarken tatma ve koklama dışındaki bütün duyularınız deviniyor ve hatta öykünün yer, zaman, ortam gibi ögeleriyle bile etkileşime girebiliyorsunuz. Bu nedenle de çoğu zaman sinemadan ve yazınsal nitelikli bir yapıttan daha kalıcı bir yaşam deneyimi elde ediyorsunuz. Oynadığımız nitelikli bir oyunu aradan on yıl geçse de belleğimizi birden çok duyumuzla etkileşim kurarak devindirdiği için unutamıyoruz. Detroit Become Human da bu anlattıklarımızı somutlar nitelikte bir oyun.

Ben günümüzde çıkan oyunların gelecekte aynı bugün 1800’lü yıllarda çıkan klasik kitapların konuşulduğu biçimde konuşulacağını düşünüyorum. Kesin konuşulacağından emin olduklarım arasında öyküsü ve atmosferi itibariyle ne kadar çizgisel bir öykü deneyimi sunsalar da Red Dead Redemption 2, Deus Ex serisi ve benzersiz bir yapım olması sebebiyle GTA‘lar var. Detroit Become Human ise unutulmayacak oyunlar kategorisine en baştan rahatlıkla girecekler arasında. Elbette saydıklarımdan başka bağımsız yapımlar da vardır ama klasikleşmesi için çok bilinen çok oynanan oyunlar olması gerektiğinden adlarını anmıyorum. Her çok oynanan oyun da iyidir diyemeyiz Call of Duty‘leri gelecekte klasikleşecek oyunlar arasına almıyorum mesela ama Wolfenstein serisinin özellikle birkaç oyununu rahatlıkla alabilirim.

DETROIT BECOME HUMAN’IN SARSICI ÖYKÜSÜ

Oyun, androidlerin biyokomponentler ile neredeyse birebir insana benzediği ve ademoğluna koşulsuz hizmet ettiği bir dönemde başlıyor. Ancak -aslında gene insanı düşünerek- gelişmiş yapay zekasıyla iradi kararlar almaya başladığında öykünün ana çatışması ortaya çıkmaya başlıyor. Yıllardır yalnızca pür iyi ya da pür kötü gelecek düşünceleri üzerine kurulu senaryolardan farklı olarak işin toplumsal boyutunu dahi ele alıyor ve çok katmanlı, çok seçenekli bir olay örgüsü ortaya koyuyor. Bu katmanlı ve etkileşimli yapısıyla yani verdiğimiz kararların öyküyü baştan sona değiştirdiği yapısıyla Detroit Become Human’ın oyuncuların yürüyüş simülasyonu olarak adlandırdıkları şeyden uzak olduğunu düşünüyorum.

Oyundaki toplumsal, bireysel ve felsefi çatışmalar tam ayarında işleniyor. Söz gelimi androidlerin gelişmesiyle bazı meslek gruplarında insana gereksinim kalmıyor, bu nedenle işsizlik artıyor ancak androidlerin verimli çalışmasıyla ekonomiler büyümeye devam ediyor.

Yönettiğimiz üç karakterden biri olan Kara

İnsanlık ne yazık ki teknolojik gelişmelerin hızına uygun bir etik değer sistemine ya da sosyal yapılanmaya sahip olmadığı için, android karşıtı eylemler meydana geliyor. Androidler toplumdan dışlanıyor ve işini elinden aldığı için andoridlere kızgın olan insanlar androidlere karşı şiddet eylemlerine başlıyorlar.

Sürekli andığım üzere J.J. Rousseau’nun iki yüzyıl önce tespit ettiği; insan belleği, düşünsel ve duygusal yapısıyla üzücüdür ki teknolojideki gelişmelerden çok çok geri kalıyor. Bu noktada öyküye yapay zekanın iradi kararlar alıp alamayacağına ilişkin bilindik yapay zeka tartışmaları dahil oluyor ve sunulan yaşantı deneyimiyle bu tartışmaya alışılmışın ve ezberlenmişin dışında yanıtlar vermemize neden oluyor.

Söz gelimi bir eve temizlik yapması amacıyla bir andorid alınıyor, bu android aynı zamanda evin küçük kızına bakmakla da yükümlü. Öyle bir an geliyor ki kızına düzenli olarak şiddet uygulayan bir babanın olduğu evde yaşayan andorid, insanlardan çok daha ileri olasılık hesaplamalarıyla babanın kızına bir vuruşunun daha kızın canına mal olabileceğini anlıyor ve kızı korumak adına babaya şiddet uygulamak belki öldürmek zorunda kalıyor.

Merhaba ilk andorid cinayeti!

Devrimci Androidimiz Markus

Biliyoruz ki çağımızda tartışılmayan buna benzer bir çok toplumsal sorun ve etik başlıkları gelecekte çokça tartışılacak. Yaşam 3.0 kitabında da ele alındığı üzere yapay zekanın öğrenme becerisi edinip edinemeyeceği hala bir tartışma konusu ama teknolojik gelişmelerin bugün geçmiş elli yıla göre çok daha hızlı ve devrimsel olduğu, dolayısıyla bu konuların da yakın gelecekte sorunlarımız arasında olacağı bir gerçek. Bu nedenle ben gelecek yüzyılın mühendislik biliminin verilerinden ziyade sosyal bilimlere daha çok önem vereceğini çünkü hal-i hazırda çok ileride olan teknolojik ilerlemeyi içselleştirmek ve insan mutluluğunu sağlamak için yıllardır geri planda kalmış sosyal bilimlerin verilerine sarılmak zorunda kalacağımızı düşünüyorum.

Detroit Become Human işte bütün bunları bize düşündüren felsefi altyapısı ve çok seçenekli ilerleyişiyle uzmanlara danışarak hazırlanmış bir senaryoya sahip, verdiğimiz kararların sonucu olduğunu sezdiren, tabiri caizse oynadıkça düşündüren bir yapıt. Bunda oyuna hayli para harcanmış olmasının da etkisi büyük tabi. Biliyorsunuz sanatta çoğu zaman ne kadar para o kadar nitelik kuralı hala geçerli. Ne kadar laf etsek de ressamların daha iyi resimler çizmesi için o tabloların o kadar paralara satılması, sağlam kurguya sahip büyük bilimkurguların çekilebilmesi için de büyük yapım bütçelerine gereksinim var. Nitelikli bir yapıt için bu saydıklarım şart değil elbette ama olmasının işi kolaylaştırdığı da bir gerçek.

UFAK KAMERA AÇISI HATALARI DIŞINDA OYNANIŞ MÜKEMMEL

Gelelim atmosfer ve oynanışa… Detroit Become Human’ın atmosferi o kadar başarılı ki easter egg(1) dedikleri şeylerden, ana öykü dışında etkileşim kurulacak nesnelerden hatta yan görevlerden bile tiksinen bana bile oyunda etkileşim kurabileceğim her şeye dokunma konusunda büyük bir motivasyon verdi.

Oyunda gözümüzün odaklandığı yer net diğer bölüm blurlu hoş bir detay.

Sonuç olarak, kamera açılarına ilişkin küçük sorunlar dışında, harika grafikler üzerine kurulu muhteşem sahnelerle bir andorid olmayı deneyimlemenin bu kadar sıra dışı ve güzel bir yaşantı olacağını hiç düşünmemiştim. Anın hızı yüzünden yanlış kararlar verdiğime ve bu kararlara ilişkin büyük pişmanlığı hep taşıyacağımı hiç hesaplamamıştım. Yani oyunu merakla bekliyordum ama bu kadar etkileyici olması ve bütün ögelerin büyük bir denge içerisinde verilmesi gerçekten inanılmaz.

Gördüğünüz gibi kafamızı çevirince doğrudan insanı netliyor.

Birbirine paralel giden ve sonunda kesişen üç androidi canlandırdığımız ve karakterlerle özdeşim kurmak konusunda da zerre zorluk çekmediğimiz Detroit Become Human, ana menüdeki androidle aramızdaki ilişkiye ve onun küçük şaka ya da sorularına ilişkin muazzam detaylarla mutlaka oynanması gereken bir başyapıt olarak karşımıza çıkıyor.

Oyunda mekan olarak niçin Detroit’in seçildiğine ve yapay zekaya ilişkin bir de Barış Özcan’ın inceleme videosu var. O da aşağıda:

Dipnot 1: Oyunun zor keşfedilecek köşelerine saklanmış, etkileşim kurulabilen küçük ögeler biçiminde tanımlayabileceğimiz easter eggler çoğu zaman oyunculara ek puanlar da sağlıyorlar.

XIII’ün yıllar sonra çıkan remake oyunu XIII Remake’i inceleyeceğiz. Videolar ne kadar ilgini çekiyor olursa olsun, geçmişi ne kadar özlemiş olursan ol merakına yenilip de sakın alma sevgili okur.

Önce şu remake ve remastered farkını belirtelim. Remake bir oyunun yeni teknolojilerle hataları giderilerek yeni baştan yapılması demek. Remastered ise oyunun ses ve görüntü kalitesi olarak artırılmasını anlatan bir kavram.

Gelelim XIII’ün yıllar sonra çıkan Remake’ine sürekli olumsuz ya da olumlu eleştirileri sunan tek bakış açılı niteliksiz bir inceleme yazmak istemiyorum ama o güzelim XIII’ü mahvetmişler sevgili okur.

Oyun ilk çıktığı dönemde, sahip olduğu çizgi roman benzeri tasarımla hem bilgisayarların ekran kaydını yormuyor hem de yaratıcı çizgi film atmosferiyle çağının ilerisinde keyifli bir oyun deneyimi sunuyordu. İlerle ve karşına çıkanları vur oyunu olsa da küçük bulmacalarıyla oynaması hayli keyifli bir işti.

Bir oyunda en önemli şey eğer oynamayı olanaksız duruma getirecek mekanik bir sorun ya da kurguda bir hata yoksa oyunun öyküsüdür sevgili okur. Grafik, müzik bunlar hep sonradan gelen, senaryonun atmosferini derinleştiren detaylardır. Oyunun ana omurgası her zaman senaryodur. O bakımdan ben senaryosuz oyunları unutulacak basit eğlenceler olarak değerlendiririm.

XIII’ÜN ÖYKÜSÜ

XIII’ün öyküsü de oyuncuyu kendine bağlayan tempolu bir öykü. Belki düşünsel anlamda çok derinlikli değil ama 90’lı yıllarda Amerikan sinemasının CIA ve FBI’lı altın aksiyon zamanlarını yaşadığı dönemde çıkmış kaliteli bir aksiyon filmi gibi hareketli. Oyunun başında kendimizi bilmediğimiz bir adada baygınlık geçirmiş bir biçimde buluyoruz. Bir cankurtaran kadın bizi kaldırıyor ve yürütmeye çalışıyor. Devamı ise helikopterler ve silahlı adamlarla çevrili bir cendere…

Adadan kendimizi kurtardıktan sonra kim olduğumuzu anlamak için ipuçlarının peşinden gideriz ve büyük bir suikastla ilgimiz olduğunu öğreniriz. Aslında bu suikastları önlemek için gizli görevdeyken suçun üzerimize atıldığını keşfederiz. Birkaç vatanseverin de yardımıyla sonsuz bir koşuşturmacayla gerçek suçluları ortaya çıkarmak ve FBI’a teslim etmek için çalışırız.

XIII HAKKINDAKİ ELEŞTİRİLER

Oyun öyküsü ve çizgi roman benzeri tasarımıyla atmosfer olarak hayli başarılı. Mekanların tasarımı da benzersiz. Senaryonun noktasına virgülüne bile dokunmamışlar bu da olumlu. Ancak kimi animasyonlarla ses örtüşmemekte, bazı alanlarda ani FPS düşüşleri yaşanmakta, ekranın çizgi çizgi olması gibi sorunlar var. Senaryo bizi sürüklüyorsa hadi geçmiş yılların anısına buna da katlanırız ancak oyun oynanamayacak kadar çok hata barındırıyor. Saymakla bitmeyecek kadar çok sorunu var. Ben o kadar not aldığım için en azından belli başlılarını kanıtlarıyla birlikte aşağıda madde madde sıralayacağım.

– Yapay zeka rezalet.

– Fare hassasiyeti korkunç. Ayarlamak için hayli zaman harcadım.

– Kimi animasyonlar bariz atalar barındırıyor. Aşağıdaki görselden de anlaşılacağı üzere silahta susturucu takılı olmasına rağmen ekranda görünmüyor. Ama ne hikmetse sonraki bölümlerde görünüyor.

Susturucu olmasına rağmen görünmüyor

– Ana menü tasarımları her ne kadar başarılı olsa da kimi sekmelerin üzerine gelince yazı karakterinin görünmemesi gibi sorunları ortaya çıkıyor.

Oyundaki yazı karakteri sorununa bir örnek

– Parlaklık ayarı yalnızca bir kere ayarlanabiliyor. Sonra neyse o. Değiştiremiyorsunuz.

Yukarıdaki sorunlar inanın yalnızca notlarımın başlıcaları. Katlanılmaz sinir bozucu bir yapıtla karşımıza çıkmış Microids. Sakın merakınıza kapılıp satın almayın. Oyun crackleyen gruplar dahi oyunla dalga geçiyor en olmadı bir düzeltme yaması da biz yapalım bari diyorlar.

XIII Remake’den oyun içi bir görüntü

Microids bütün bu eleştirileri görerek XIII Remake için 8 GB’lık bir güncelleme yayımladı ancak bu güncellemeden sonra da son bölümlerde akışta bir hata olduğu için askeri rehin almanız gereken bir bölümden sonra saklanmış olmanıza rağmen sürekli görülüyor ve ilerleyemiyorsunuz.

Anlatacak hiçbir şeyim yok. Benim gibi oyuna başlayınca bitirmek konusunda takıntılı olan birine dahi lanet ettirerek sildirdi kendini.

EN AMA EN ÖNEMLİSİ XIII REMAKE’İN KAYIT SİSTEMİ ÇALIŞMIYOR SEVGİLİ OKUR. BUNU PİYASAYA NASIL SÜREBİLDİLER ANLAYAMIYORUM. 8 GB’LIK YAMA GELDİ GENE DÜZELMEDİ!

Bir sonraki yazıda görüşmek üzere. Buraya yalnızca çok nitelikli oyunların incelemesini eklemek istiyorum. Az ama her zaman güzel oyunları çıkartıp bulan bir blog olmak istiyorum ancak bunu yazmasam içimde kalacaktı. Para verdik karşim biz buna!

Tom Clancys Ghost Recon Ubisoft’un Tom Clancys serisine ait ikinci açık dünya oyunu. Bu yazıda FarCry, Pubg ve Wildlands karışımı bir oynanış sunan Ghots Recon’u incelemeye çalışacağız.

Senelerdir devam eden oyun serisi Tom Clancys’in ilk açık dünya oyunu Wildlands’dı. Wildlans açık dünya ve taktiği birleştirdiği için türünde benzersiz bir oyun deneyimi sunuyordu ve birçok açıdan gelecek vadediyordu. Bunun üzerine Ubisoft hız kesmeden yeni oyunun çalışmalarına başladı ve gene çevrimiçi olarak arkadaşlarınızla beraber de senaryoda ilerleyebildiğiniz serinin ikinci açık dünya oyunu Ghost Recon’u çıkardı.

UYARI

İncelemeye ve öyküye geçmeden uyarayım. Oyun gereksiz modlardan geliştirmelerden geçilmiyor ama Ubisoft bu eleştiriyi gidermek için Immersive adında bir seçenek getirdi. Oyuna bu seçeneği seçerek başlarsanız iyi olur.

Gelelim oyunun öyküsüne.

GHOST RECON’UN ÖYKÜSÜ

Tom Clancys Ghost Recon oyunun öyküsü devrimsel ve şaşırtıcı bir kurguya sahip değil. Zenginler tarafından satın alınan bir ada var. Adada gizli teknolojik araştırmalar yapılıyor. Bunun üzerine devlet bu teknolojik araştırmaları incelemek üzere adamımızın başında olduğu özel bir timi adaya yolluyor. Adaya gelişimizle birlikte kendimizi bir pusunun içinde buluyoruz. Adadaki direniş ekibine katılıp, neler dönmekte olduğunu öğrenmeye, direnişi güçlendirmeye çalışıyoruz. FarCry’ın farklı bir yorumu diyebiliriz.

Başlangıç ekranında detaylı olarak kendi karakterinizi oluşturabildiğiniz oyunun atmosferinin hayli başarılı olduğunu söyleyebilirim. Özellikle direnişçilerin sığındığı bizim de eylem planlarını hazırladığımız Erowan adındaki gizli mağaranın fazla çizgisel kalması dışında hayli iyi tasarlandığını söylemem gerekir. Aşağıda Erowan’a ait oyun içinden aldığım bir görsel var.

Ghost Recon’daki Erowan mağarasına ilişkin bir ekran görüntüsü.

Ancak Tom Clancys Ghost Recon tek bir adada geçmesine rağmen bir yerden bir yere gitmek bazen işkence haline gelebiliyor. Helikoptersiz bir yerden bir yere gitmekse gerçek anlamıyla saatler sürüyor. Oyun süresini uzatmak için yaptıkları bu hileyi ben beğenmiyorum. Görev yerleri doğrudan GPS’le değil ipuçlarıyla bulunuyor. Bu iyi düşünülmüş ancak görevler yapıp ilerlememize rağmen zırt pırt yolumuzun askerler tarafından kesilmesi, özellikle daha önce askerlerden temizlediğimiz bölgelerde kesilmesi üzücü. Kaldı ki bu uzun ve çetrefilli yolculukları düşününce araç kontrollerinin de berbat olduğunu söylemek lazım. Wildlands’ta kötüydü. Şimdi daha da kötü. Araçların sesleri de aynı berbatlıktan nasibini almış. Tamam yükseklere çıkıldıkça helikopterin rüzgârdan etkilenmesi gibi özellikler var ama detaysız.

Ghost Recon’un Menüleri Karmaşık

Tom Clancys Ghost Recon oyununda güzel atmosfere bakabilmemizi sağlayan kamera açısı ise çok hareketli. Bana fazla dinamik geldi. Hele kapalı alanlarda bazen oynamayı bile olanaksız hale getiriyor. Gerçi bütün bunları ayarlayabileceğiniz detaylı ekranlar var ama bu ekranlar ve oyun içi ilerleyişte kullanacağınız menüler de Just Cause 4’ten bile karışık.

Ghost Recon’un Ayarları Detaylı Ama Menünün Sunuluşu Kullanıcı Dostu Değil

GENEL DEĞERLENDİRME

Özetle Tom Clancys Ghost Recon açık dünya, taktik, fps ve çevrimiçini tek bir potada eritebilen benzersiz bir oyun türü oluşturmasına rağmen oynanış, karmaşık menü ve ani fps düşmeleri gibi teknik sorunlar yaşadığı için oyun yokluğunda oynanır kategorisinde değerlendirebileceğim bir oyun. Basit hatalar var çünkü. Söz gelimi: Koca bir özel tim kaybolmasına rağmen bu timi aramaya çıkmayan bir devlet ve akla sığmayacak bir mermi bolluğu gibi tutarsız senaryo hataları var. Bizim savaş görmüş adamınıza gider yapan Erowanlı tuhaf tipler de cabası. Onların katıldığı direniş kadar bizim cephede savaşmışlığımız var insan saygı duyar. Testosteronumuz içinde boğduracaklar kendilerini.

Tom Clancys Ghost Recon Oyun İçi Bir Görüntü

Bir de ana öyküyü takip etmek menü dizilimi ve olay sırası nedeniyle zor. Söz gelimi ben son yapacağım görevlerden birini en başta yapmış bulundum. Görev yapacağınız kimi mekanları da YouTube desteği olmadan bulmak çok zor.

Onun dışında 2019 yılında çıkmış bir oyunun kimi yerlerinde üzerinden geçemediğim kayaların, atlayamadığım çitlerin olmasını kabul edemiyorum. İster istemez ben ağaçla, dalla, yerdeki karla bile etkileşime girebildiğim, saçımın sakalımın uzadığı Red Dead Redemption 2’yi bitirmişim bu keser mi nan beni! diye düşünüyorum. Ama sonuç olarak yukarıda da dediğim gibi Tom Clancys Ghost Recon oyununun yoklukta gideri var. İyi oyalıyor insanı 30 saati aşkın da oynama süresi var.

NOT

Tom Clancys Ghost Recon incelememi bitirirken uluslararası bir oyun kuruluşu hayal ettiğimi, şu anasını sattığımın fps türü oyunlarda ctrl’nin çömelme z’nin sürünme space’in zıplama shitf’in de koşma olarak kullanılmasını yasalaştırmayı düşlediğimi söylemek isterim. Bu ne lan böyle her oyunda bir saat ince ayar kısmı, kontrollere alışma. Sevmiyoruz böyle işleri. Bize öyküyü verin direk. Bir de mesela ne olduysa oldu 2007’de mi 2008’de mi FIFA ve PES serisinde koşma tuşu değişti. Neden değişti nan!? Konsol’da da PC’de de aynı, ben her aldığımda bunların yerini değiştirmek zorunda mıyım?

Hiç bana gelip de ama onlar basılan tuşların bile istatistiklerini tutuyorlar demeyin sevgili okur. Kalbinizi kırarım. Değiştirmesinler şu tuşları.

KAYNAKÇA

https://ghost-recon.ubisoft.com/game/en-us/news-updates/47glKHsGQnwesnGk832Wkp/the-ghost-experience-new-immersive-mode-coming-to-tom-clancys-ghost-recon-breakpoint

https://maiotik.com/red-dead-redemption-2-incelemesi/ 

https://maiotik.com/tom-clancys-ghost-recon-wildlands/ 

Deus Ex: Mankind Divided, bilgisayara optimizasyon sorunları ile gelmiş. Aradan geçen üç yıla rağmen giderilemeyen bu sorunlar oyun deneyiminizi olumsuz etkiliyor. Ben iyi sayılabilecek sistemime rağmen bütün ayarları düşürdüm. Nvidia kontrol panelinden uygulamaya özel yüksek performans atadım ve görev yöneticisinden işlem önceliğini artırarak sorunu anca çözebildim. Bu yaptıklarıma karşın kimi yerlerde FPS düşmeleri ve görüntü dalgalanmalarıyla karşılaştım ancak bu öykünün ilerleyişine sekte vuracak kadar sorun yaratmadı.

Deus Ex Mankind Divided Ne Anlatıyor?

Önceki oyun Human Revolution’da, donatıların insan doğası için ne kadar tehlikeli olabileceğini ilan ediyor, teknolojinin yaşamlarımızı kolaylaştırdığını ancak seçimlerimizi kendimizin yaptığını haykırıyorduk. Mankind Divided’da ise 2 yıl önce yaptığımız ve başarılı olduğunu sandığımız seçimlerin sonucu olarak donatı kullanan insanların ırkçılığa maruz kaldığı, polis şiddetinin dozunun arttığı, sıra dışı bir distopyayla karşılaşıyoruz. Adam Jensen’la birlikte buna neden olan küresel komployu açığa çıkarmak için başlıyoruz öyküye.

Atmosfer bir önceki oyundaki kadar güçlü olmasa da oldukça başarılı, en azından ilk oyundaki sarılık gitmiş. Daha gerçeğe yakın bir görüntüyle karşı karşıyayız. Gerçi o sarımtırak yapıyı da ben çok estetik bulmuştum ama bu başka bir tartışmanın konusu. Öyküyse maalesef ilk oyundaki kadar derinlikli değil. Yer yer gerçek bir polisiye olaydaki gibi soruşturma yaptığımızı, kararsız kaldığımızı hissettiğimiz yerler olsa da öykünün kimi katmanları bombayı ben yapmadım kızımı bulun, kızıyla buluşunca da abim istedi onun için bomba yaptım gibi komik yerlere gidebiliyor. Kızı ikna edip babasına yollamaya çalıştığımız yerler Deus Ex serisine yakışmayacak yüzeysellikte. Oradan oraya ayakçı gibi sürüklendiğimizi hissediyoruz. Adam Jensen’ız lan biz. Bir ağırlığımız var bizim. Herhangi bir memur gibi ayakçılık yaptıramazsınız bize.

Oyunun başında polislerle dolu sokakları ve droneları görünce kesin bizim başımız da bunlarla belaya girer ama hadi bakalım diyorsunuz ki şaşırtmıyor ve bir süre sonra giriyor. Yolda ilerlemek pek kolay değil ancak bu durum Homefront serisindeki kadar tatsız da değil. Öykünün akışına sekte vurmuyor. Lakin finalde gene bir bölüm sonu canavarı var. Artık böyle durumlarda indiriyorum trainerı basıyorum hileyi. Kimse kusura bakmasın! Şu çağda kimse beni bölüm sonu canavarıyla uğraştıramaz. Ben akıcı bir oyun deneyimi istiyorum. Histeri krizlerine girip bilgisayarımı fırlatabileceğim bir sinir harbi değil. Ayrıca bu bölüm sonu canavarından sonra öykü de çat diye bitiyor. İnternette 15 saati bulan oynama sürelerinden söz edilince ben bu bölüm sonu canavarını geçince aha dedim oyun şimdi başlıyor, koltuğuma yerleşeyim… Hop. Emeği geçenler bölümü ekranıma geldi.

Sonuç

Deus Ex Mankind Divided sanki kendisinden sonra çıkacak büyük oyuna bir hazırlık niteliğinde. Önceki oyundan fersah fersah uzakta, klişe bir öyküye sahip üstüne üstük çat diye bitiyor. Öyle tam gaza gelmişken çat diye öykü mü bitirilir?

He ama oynanır mı oynanır. Ben oynarken keyif aldım. Ayrıca bunu seven Fahrenheit 451, Cesur Yeni Dünya gibi distopyaları da bayılarak okur. Bizden demesi. Bir sonraki incelemede görüşene dek kendine iyi bak.

Elon Musk’ın da sözünü ettiği üzere artık bugün beynimize takılan çiplerle iletişimin bir üst boyutuna taşınmanın olanaklı olduğunu konuşuyoruz. Deus Ex ise bütün bu meseleleri 2011 yılında ciddi olarak ele almış nitelikli bir yapıt olarak karşımıza çıkıyor.

Adam adında Sarif Endüstri için çalışan eski bir polisi yönettiğimiz oyunda mekan olarak Detroit seçilmiş. Oyun boyunca elbette farklı ülkelere ve kentlere yolculuk yapıyor ve o inanılmaz atmosferi farklı mekanlarda da deneyimleyebiliyoruz ancak başlangıç mekanı olarak Detroit’in seçilmesinin bariz nedenleri var. Detroit biliyorsunuz büyük buhrandan önce araba fabrikalarının yoğun olduğu, makineleşmenin somut karşılığı olan ancak büyük krizle birlikte terk edilen bir kent. Bu nedenle Deus Ex Human Revolution’da da başlangıç adresi olarak bu mekanın seçilmesi yerinde bir tercih. Biliyorsunuz yeni çıkan ve droidlerle insanların gelecekteki yaşantısını konu alan Detroit: Become Human da gen aynı kentte geçiyor. Hatta Barış Özcan’ın kendisiyle ilgili şöyle bir incelemesi var.

SON YİRMİ YILIN EN İYİ ON OYUNUNDAN BİRİ

Oynanış açısından son derece tatmin edici bir deneyim sunan Deus Ex Human Revolution’da kazandığımız praksislerle becerilerimizi geliştirebiliyoruz ve bu sistem oyuna muazzam yansıtılmış. Oyun, ilerlemek ve öldürmek gibi tekdüze bir ritim üzerine kurulmuyor. Çoğu yerde uzun diyaloglar, yaptığımız seçimler ve bu seçimlerin karşılıklarıyla yüzleşmek durumunda kalıyoruz. Karşımıza birkaç bölüm sonu canavarı çıkıyor ama tam yandık her bölümün sonunda böyle aptal bir şeyle mi uğraşacağız derken bu konuda da asla kendini tekrar etmiyor.

Bu arada buradan oyun yapımcılarına sesleniyorum şu bölüm sonu canavarlarını atın bir kenara ilkel bir kurgu ögesi bence artık.

Diğer bir taraftan oyunda mermilerin yetersiz olması gibi bir sorun mevcut. Tamam bu gerçekliği artırıyor diyebilirsiniz ancak öldürdüğümüz düşmanların üzerinden de bir mermi iki mermi çıkması mantığa aykırı. Az evvel takır takır saydıran adamın üzerindeki mermileri almaya gelince iki mermisinin olduğunu görüyorum. Hiç saydırmadan öldürdüğümde bile durum aynı. Bu mantıksızlık beni çileden çıkardı ama diğer bütün özellikleri o kadar muhteşem ki bu detayı görmezden gelebiliyor insan sevgili okur.

Oyun hakkında bir de şöyle detaylı bir parodi videosu hazırlanmış. Özenerek yapıldığı belli hatta benim gördüğüm en özenli paradi videolardan biri.

Özetle karantina günlerinde kapalı mekanları ve kentlerin alt katında geçen öyküsüyle sizin içinizi sıkacak bu sayede de bilgisayarınızı kapattığınızda karantinaya gene de şükredeceğiniz bir oyun Deus Ex. Aynı zamanda böyle bir oyuna göre inanılmaz uzun bir oynama süresine sahip. FPS ya da RPG türündeki oyun severlerin mutlaka oynaması gerektiğini düşünüyorum. Bence son yirmi yılda yapılmış en iyi on oyun arasına rahatlıkla girer.

NOT: Bu arada oyunun adında edebiyatta özellikle eskil metinlerde olaylar çözülemeyecek kadar karışınca ortaya çıkan ve bütün düğümleri tek seferde çözen Deus Ex Machina kavramına bir atıf olabilir ama emin değilim. Fikri olan varsa yazsın aşağıya konuşalım.

Ben yazıya bu temel yöntemle başlamak istemiyorum. Çünkü daha önce yazdığım birçok açık dünya oyununda bu yöntemi kullandım. Açık dünya oyunlarından söz edeceğim zaman oynadığım açık dünya oyunlarını uzun uzun sıraladım. Şimdi bununla uğraşmayacağım. Şunu bil sevgili okur. Ben bir açık dünya oyunu tutkunuyum. Birkaç istisna dışında 2005 yılından beri belirli bir öyküsü olan bütün açık dünya oyunlarını severek oynadım. 2013 yılında GTA V’i oynamak için çalışıp para biriktirdiğimi Xbox 360 alıp oynayıp sonra da aleti geri sattığımı hatırlıyorum. Bu incelemeyi size bu deneyimle yazıyorum.

Çağdaş teknolojinin getirdiği olanaklara bakarak bir oyunun artık yalnızca bir oyun olmadığını, etkileşimli bir öykü anlatma aracı olduğunu belirtmek gerekir. Yani artık tek öykü anlatma aracı kitaplar değil. Bir yanlış anlaşılma olmasın Umberto Eco’nun da dediği gibi kitaplardan kurtulabileceğinizi sanmayın onların yeri ayrı ancak Detroin: Become Human gibi oyunlarla da anlıyoruz ki öykü anlatmanın bugün yepyeni ve deneysel yeni yolları var. Red Dead Redemption ve buna benzer oyunlar roman türünü başlatan Don Kişot bugün nasıl anılıyorsa gelecekte öyle anılacaklar. Bu sebeple Red Dead Redemption 2 için bugüne kadar eşi benzeri görülmemiş bir başyapıt diyebiliriz. Bir klasik.

OYUN TEKNOLOJİSİ DOĞAL SINIRLARINA ULAŞMIŞ OLABİLİR

O zamana ne teknolojiler gelişir bunlar eskir o kadar heyecanlanma diyen okura oyun teknolojisinin aynı akıllı telefon teknolojisinde olduğu gibi doğal sınırlarına ulaştığını belirtmek isterim. Yepyeni bir aşamaya geçmek çokça zaman alacak. Masaüstü bilgisayarları düşünün mesela onlar da yıllardır aynılar. Doğal sınırlarına ulaştılar daha güçlü bir işlemci ve daha güçlü bir ekran kartıyla 20k görüntü verirler en fazla. Hem teknoloji gelişse de böyle klasik oyunların yenilenmiş grafiklere sahip versiyonlarını yapmak da olanaklı.

En fazla oyun dağıtımı gelişir. Bulut oyunculuk gelişir gibi duruyor şu saatten sonra. Dolayısıyla içinde oyun süresini uzatmak için yapılmış ufak tefek sinsilikler olsa da Red Dead Redemption 2’nin bir başyapıt olarak anılması gerektiğini düşündüğümü belirterek başlayayım incelemeye.

Red Dead Redemption 2 vahşi batıda geçen bir öykü. Biz vahşi batıyı TRT’de yayımlanan western filmleriyle biliyoruz. Ancak vahşi batıda geçen romanları ya da en basitinden Stefan Zweig’ın İnsanlığın Yıldızının Parladığı Anlar & On Dört Tarihsel Minyatür kitabındaki Amerika öykülerinden de anladığımız üzere vahşi batı gerçekten ıpıssız ve herkesin başına buyruk olduğu bir yer. Amerika kocaman bir kıta ve bu kıtaya hükmedebilecek büyük de bir güç olmadığı için uzun süre insanlar kendi başlarının çaresine bakmışlar.

Birbirinden yüzlerce kilometre uzaklıktaki çiftliklerde, köylerde yapayalnız bir yaşam. Tehlikelerle dolu yollar. Böyle bir iklimde çeteler de eksik olmamış tabi. Şimdiki gibi ülkenin her tarafından GBT gibi verilere erişmek olanaksız olduğu için çeteler bir yerde suç işlemiş başka bir yere kaçmış, güneyde banka soymuş kuzeye kaçıp orada kamp kurmuş, kuzeyde de boş durmamış oradan başka yerlere göç edip başka işlere bulaşmışlar. Kimi zaman da insanlar çaresizlikten girmiş tabi çetelere.

RED DEAD REDEMPTİON 2 ÖYKÜSÜYLE DERİN BİR BAĞ KURUYOR

Oyunda kimsesiz biri olduğu için çete lideri Dutch tarafından sahip çıkılan Arthur Morgan adında bir çete üyesini canlandırıyoruz. Öykü Blackwater adında bir kasabada çaldığımız ve başka bir çetenin baskınıyla Blackwater’da bırakmak zorunda kaldığımız paralarla ve hızlıca kuzeye kaçıp kışın yaşamda kalmaya çalıştığımız bir arka planda başlıyor.

Burada çetemizdeki diğer insanlarla kurduğumuz ilişkiler büyüyor ve çetedeki her bir üyenin karakter derinliği ortaya konmaya başlıyor. Söz gelimi başlangıçta size anlamsız gelen Hosea adındaki karakter ile çıktığınız bir yolculuk ve av, aslında o karaktere bağlanmanızı sağlayan, onunla bir geçmiş oluşturmanıza yarayan nitelikli bir kurgu görevi.

Red Dead Redemption 2, at sırtında oradan oraya dolaştığınız bir açık dünya oyunu. Atınızla kurduğunuz da özel bir bağ var. Birlikte zaman geçirdikçe onu besledikçe, taradıkça aranızdaki bağ gelişiyor. Çatışmada falan ölecek olursa ciddi bir üzüntü duyuyorsunuz. Ancak bu at sırtında olmak durumu bazı anlarda sıkıntı yaratıyor elbette. İnternette de göreceğiniz üzere oyunun vadettiği oynanış süresi sırf ana görevler itibariyle 40 saat civarında ama söylemem gerekir ki bu 40 saatin büyük bir çoğunluğu art sırtında oradan oraya gitmekle geçiyor. Burada ufak bir hinlik var. Gerçi süreye oynayan bu hinlik aynı zamanda sizi oyunun atmosferine sokmaya da yarıyor. Bilemedim.

Etrafınızda gördüğünüz her şeyle etkileşim kurabiliyorsunuz. Hiçbir şey lineer düzlemde kalmıyor. Karda yürüyüşünüz, at arabanızın çamurlu yolda bıraktığı izler. Yanından geçerken kolunuzu sürttüğünüz bir dal… Hepsi o kadar gerçekçi ki! Oyunun yapımı için harcadıkları 8 yılın her bir saniyesine değdiğini hissediyorsunuz. Ubisoft’unki gibi gibi aceleye getirilmiş birbirinin aynısı Assassin’s Creed’lere benzemiyor yani.

Kampı geliştirmek adına kazandığınız para ile yapabileceğiniz şeyler var. Tenteleri büyütmek, kampta eksik olan öteberiyi, silah donanımlarını kasaba merkezine sipariş etmek vb. Bir süre sonra yeteri paraya ulaşıp bir harita aldığınız zaman kamptan herhangi bir bölgeye hızlı yolculuk yapmanıza olanak veriliyor. Ancak başka bir yerden kampa ya da başka bir kasabaya hızlıca dönemiyorsunuz. Yapımcılar belli ki at ile dolaşmamızı istemişler ki açık dünyanın tasarımına bakınca bu istekte hiç de haksız değiller.

BAŞIMIZA FERMAN MI VAR NE VAR!

Bazı bölgelerde işlediğimiz suçlardan ötürü başımıza yüksek ödüller konduğu için at sürdüğümüz sırada yolumuz bazen ödül avcıları tarafından kesiliyor. Ancak bu Farcry serilerindeki gibi can sıkan sizi yolunuzdan alıkoyduğu için küfredeceğiniz niteliksiz saldırılar değil. Öykünün içinde sizi gerçekten yaşamda kalmaya mecbur eden hayat öykünüzü daha iyi ayrımsamanızı sağlayan aksiyonlar. Sonra upuzun yollarda yardıma muhtaç insanlar var. Dilerseniz onlara da yardım edebiliyorsunuz.

Söz gelimi ben bir kadını kaçırmakta olan bir herifi yakaladım vurdum sevgili gençler. Kadın çok minnettar kaldı. Ayağı kırılmış ya da vahşi hayvan saldırısına uğramış erkeklere değil ama yardıma gereksinimi olan kadınlara gördüğüm an atımın eyerine asılarak hayırdır birader diyerek yardım ederim. Memlekette dert mi bitiyor! Her biriyle uğraşamazsınız. Karıştığınız bu olumlu olumsuz olaylardan ya da verdiğiniz kararlardan ötürü saygınlığınızın da ona göre değiştiğini belirtmem gerekir.

Çetemizin hem para kazanması, hem düşman olduğu çetelerle başa çıkması hem de peşlerindeki özel dedektiflik şirketi Pinkerton’larla uğraşması gerekiyor. Arthur Morgan’da bu sebeple oradan oraya koşturuyor. Kampın taşınması için emek veriyor. Çetenin diğer üyelerini kolluyor. Kendisinin sahip olduğu tek aile çetesi, girdiği romantik bir ilişkiden de kalbi kırık çıkmış yalnız ve sert bir adamı canlandırıyoruz yani oyun boyunca. Tek zaafı dürüstlük ve sevgi olan bir insanı.

En büyük düşümüz, çetemizle birlikte son bir vurgun yapmak ve bir toprak alıp onun üzerinde yaşamak. Ya da belki egzotik bir adada Amerika’dan uzakta bir yaşam kurmak. Bu düşün ne kadarı gerçekleşiyor, Arthur yıllardır soğukta, karda kışta at sırtında oradan oraya gitmekten ne dertlerle uğraşıyor,  çetemizle aramızdaki ilişkiler ne yönde ilerliyor? Anlatarak oynamadıysanız heyecanınızı kaçıracak bilgiler paylaşmak istemiyorum. Ancak şunu söyleyebilirim: Oyunda temel ve tekil bir öyküden ziyade çok katmanlı gerçek yaşamın zaman çizgisine benzer geniş bir hikaye var. Mafia ya da GTA serilerindeki gibi bizi oyuna devam etme konusunda güdüleyen tek bir intikam ya da arzu öyküsü değil bu.

Ben oyunu bilgisayarda oynadım. Kontrollerinin çok tatminkâr olduğunu belirtmek isterim. Biraz ağırlık var ama o kontrollerle ilgili değil oyunun doğasıyla ilgili bir durum. Oyunun ağır kanla hareket eden gerçekçiliği yüksek bir etkileşim vadetmesiyle ilgili. Silahların da herhangi bir eğlence oyundaki kadar hızlı olmaması, sizin bunlara alışmanız biraz sorun ama alıştıktan sonra büyük keyif alacağınızı da belirtmek gerekir.

EKSİ YÖNLERİ

Kimi yerlere gitmek için şaka değil uyumadan dinlenmeden iki gün boyunca at sırtında gittiğim oldu. Hoş gideceğim yer haritada belirlendikten sonra V’ye basılı tutarak sinematik modda bu yolculuklardan da büyük keyif aldım ancak at sürmenin muhteşemliği bir tık abartılmış bazen bıktırabiliyor.

Rockstar, oyunu gerçekçi yapmak adına bir ton şey eklemiş. Normal can, can, uyku durumu, açlık, atımızdaki çanta, yanımızdaki çanta, kampın durumu, saçımızın sakalımızın biçimi. Ki sakalımızı ya da saçımızı kestikten sonra zamanla uzaması falan hoş detaylar ama bu kadar değişkenle başa çıkmak bazen zor oluyor. Bir de oyunu öğretmek ve alıştırmak adına yönlendiriciler yetersiz kalıyor. Söz gelimi ben tanınmamak için bandanayı nasıl takacağımı, hava soğuyunca üzerimi değiştirmem gerektiği için kalın kıyafetlerimi nasıl ata yükleyeceğimi Youtube’a danışmak zorunda kaldım. Oyunu bitirmiş bir insan olarak hala bilmediğim birçok şey olduğundan eminim. Bu kadar karmaşa yaratmak yerine bu işi 3’te 1 oranında azaltırlarsa Rockstar’ın karşımıza nasıl bir GTA 6 çıkaracağını hayal bile edemiyorum.

Oyuna verdiğiniz o kadar paraya rağmen Türkçe dil seçeneği sunmamasına ben artık katlanamıyorum onu da eklemek isterim. Şu karantina günlerinde bir boykot yapmak olanaklı değil belki. Çünkü canımız sıkıyor ama şu çapta bir oyuna Türkçe altyazı seçeneği eklemek ne çok zamanını ne de çok parasını alır Rockstar’ın. Ayıp denen bir şey var. Henüz bir yama da yok. %67’lere gelmiş bir çalışma var ücretli olarak çıkacağı söyleniyor ama henüz onu da oyunun içine atacak teknolojiye sahip değiller güncelleme bekliyorlar.

Oyun en yüksek seste bile biraz kısık geldi bana. İyi bir ses sisteminiz yoksa oyunun sesleri en yüksek ayarda bile biraz kısık sanırım. Oyuna başlamadan önce yapışkan tuş ayarlarını da yapmanızı öneririm. Detaylardan shift tuşuna beş kere basınca yapışkan tuşları açmayı devre dışı bırakmanız gerekiyor. Art arda shift tuşuna basacağınız görevler var. Oyun keyfiniz aksamasın.

Bir de şapkayı ben çıkartıyorum oyun giydiriyor. Yani bu her zaman böyle değil oyun büyük bir tutarlıkla ilerliyor ama seçtiğim silahların atımdan indiğimde değişmesi ve karakterimin durduk yere şapka takıp durması beni delirtti. Özellikle oyunu kaydedip çıktıktan sonra geri girince bu durumla karşılaştım.

ARTI YÖNLERİ

Baştan şunu belirteyim: Verdiğim paraya değer mi, beni kaç gün idare eder? sorularına yanıtım; ana hikaye, 6 bölüm 2 de prolog olmak üzere sekiz bölümden oluşuyor. Bu sekiz bölümü hiçbir yan görev yapmadan oyun %65’lerdeyken falan bitirebiliyorsunuz. Aşağı yukarı 40 saat oynarsınız. Ancak benim gibi yan görevlerden tiksinen yalnızca öyküyü oynamaya alışık bir insan için bile kimi yan görevler hakikaten çok cezbedici ben bile yaptım beş altı yan görev. Oyun süresi duruma göre elli saate de çıkabilir yani.

Oyun ara ara indirime giriyor. Ortalama fiyatı 300 lira ancak Türkiye’de kimi satış kanallarında doğru zamanda 240 liraya almanız olası. Ben Epic Games Store indiriminden aldım. Beni saatlerce oynanama rağmen on gün idare etti. Gayet güzel bir alışveriş oldu.

Red Dead Redemption 2 sanat yönetmeninden tutun seçilen müziklere kadar inanılmaz bir nitelikte. Müzikler için ayrı olarak soundtracki indireceğim sanırım.

Sevdiğim taraflardan biri de bu video oyunlarında çok eleştirilen cinsiyetçi ağızın en azından meşru olarak gösterilmemesi. Arthur’un falan baya kadınlara saygılı cinsiyetçi olmayan bir tip olarak yansıtılması oldukça iyi. Demek ki eleştirileri dikkate almışlar.

Şimdi notlarıma bakıyorum ama her şeyden söz etme hatasına düşmek de yazıyı sıkıcı hale getirecek. Atın durduğunuz yerde kakasını yapması, görev için bir yerden bir yere giderken arkadaşınız attan düşerse koşarak yanınıza gelmesi gibi onlarca detay var. Ama bunların hepsini ne anlatabilirim ne de anlatmaya kalksam şunu unuttum mu? kaygısından kurtulabilirim. Red Dead Redemption 2 yılları kapsayan, son derece gerçekçi karakterimizin nasıl yaşlandığını ve kişiliğinin nasıl olgunlaştığını bile bize sezdiren bir başyapıt.

Rockstar, herhalde dünyanın en prestijli oyun firması. Yıllar süren böyle bir anlatıyı kurmuş olması ve tek bir düzlemde ilerlemeyen öyküsüyle muhteşem bir deneyim sunuyor insana. Daha önce de dedim. Hönül istiyor ki şu Yaşar Kemal’in İnce Memed’ini de oyun yapsın şu Rockstar! Kendilerine böyle bir mail de atacağım ama dikkate almayacaklar tabi. Umarım gelecekte bizden böyle nitelikli bir iş çıkar diyor ve hepinize iyi oyunlar diliyorum.

NOT

Oyunun aşağı yukarı 90 GB alan kapladığını ve i7 7700 işlemci 16 GB ram GTX 1050 ekran kartıyla en düşük ayarlarda anca oynayabildiğimi belirtmek isterim. Ona rağmen bilgisayarımın iyi de ısındı. Sistem istiyor yani oyun. Onu aklınızda bulundurun.

İncelemeyi yazdığım günlerde oyun Xbox kullanıcılarına ücretsiz hale geldi. Kaçırmayın. Bir de gördüğünüz görseller gerçekten oyunun içinden. Oyun harbiden böyle tablo gibi. Dur uzakları seyret.

SONRADAN GELEN DÜZENLEME: Bu arada sonradan bilgisayarımın anakartında kayıtlı, yani donanımına işlenmiş benzersiz windows 10’u ve ona uygun ses kartı driverlarını yükleyince ses tertemiz oldu. Kısık mısık değil. Bilin istedim. Kusursuz yapmış adamlar oyunu.

Bilirsin derinlikli öyküsü olan oyunlara saygım sonsuzdur sevgili okur. Ubisoft da öyle bir öykü temeline kurdu ki Assassins serisini sonsuza kadar bu seriden oyun çıkarabilirler. Bütün oyunların arka planında yatan öykü şu: 75 bin yıl kadar önce dünyada insanlardan daha gelişmiş bir uygarlık yaşıyordu. Bu uygarlık canları sıkılmasın diye insanlığı yarattı ve bugün de yaşayan bildiğimiz sıradan insanları yönetmek için yüksek teknolojiye sahip Apple of Eden gibi araçlar kullandı. Fakat insanların DNA diziliminde ufak bir değişiklik oldu ve Apple of Eden artık herkesi kontrol edememeye başlayınca insanlar isyan ederek dünyanın sonunu getirdi. Felaketten kurtulan insanlar oldu ama ilk uygarlıktan çok az üstün insan hayatta kaldı. Bu üstün varlıkların sayıca az olması kendilerini artık Tanrı konumuna yükseltiyordu.

Şimdi böyle anlatınca fantastik gelse de aslında bu mitolojide anlatılagelen Büyük Tufan’a oldukça benzer gönderimler içeriyor. Büyük tufandan önce yeryüzünde bilgi birikimi çok gelişmiş uygarlıklar olduğuna ilişkin şeyler anlatan Gılgamış gibi birçok eskil metin var. Kutsal kitaplar da bunlara gönderimlerle dolu. Zaten Assassins Creed serisinde de bu gönderimler sıkça işleniyor.

PEKİ KİM BU TAPINAKÇILAR?

Öyküye devam edelim. Peki Assassins’lerin yani Suikastçilerin ve Templars dediğimiz Tapınakçıların amaçları ne? Büyük Tufan’dan sonra geride kalan insanlardan bazıları gelişmiş uygarlığa ait elliye yakın Apple of Eden bulunduğunu biliyorlar. Bunlar dünyanın köşelerinde saklı durumdalar. Elbette bu Apple of Edenları ele geçirmek ve insanları kontrol etmek isteyen kötü niyetli -daha doğrusu onlar da ideal toplumu yaratmaya çalışıyor aslında – bir örgüt var. Bunlar tapınakçılar. Bizlerse buna engel olmaya çalışan özgürlük savaşçısı Assassins’leriz.

Apple of Eden şöyle bir şey.

Abstergo ve Desmond’a da uzun uzun değinirim ancak onlar da yaşamda kalan ilk insanlara ait gen dizilimine sahip tipler. Bin yıllık soyun devamı niteliğindeler yani. Ubisoft bugüne kadar her yıl bir Assassins oyunu çıkarmayı ve seriyi günümüze kadar getirmeyi planlıyordu ancak hakikaten kötü denilebilecek birkaç oyun çıkarınca bu isteklerinden vazgeçmişlerdi. Bu da onlara Assassins Creed 3 ün yeniden düzenlenmiş halini piyasaya sokma motivasyonu verdi. Ben de aldım oynadım.

Assassins Creed oyunlarının ciddi bir optimizasyon sorunu olduğunu söylemeliyim. Bu oynanış düzeyinde değil ama grafik açısından yeni düzenlenmiş Assassinc Creed 3 te bile mekan mekan FPS değerli farklılık gösteriyor. Ayarları iyice düşürüp anca tat alarak akıcı bir oyun deneyimi elde edebiliyoruz.

Gelelim Assassins Creed 3 üzerine değerlendirmeme

ASASSİNS CREED 3 ELEŞTİRİLERİM

Assassins Creed 3 oyununda Amerika’ya gidiyoruz sevgili gençler. Önce Apple of Eden’a benzer bir nesneyi bulması için İngiltere’den Amerika’ya yollanan Haytam adında bir tapınakçıyı oynuyoruz. Bu İngiliz yanlısı tapınakçı aynı zamanda Amerika’nın düzeninin korumasından yani ayaklanmamasından da sorumlu. Amerika’nın doğal kaynaklarını sömürmek için yerli halkla da bağlantı kuran bir tip. Ancak kurduğu bağlantı çok içli dışlı olmuş olacak ki yerli birinden bir çocuğu oluyor. Bütün öykü de böyle başlıyor.

Bu çocuğun yeri yurdu gene İngiliz destekli emirlerle yakılıp yıkılınca çocuk büyüyor ve sorumluları cezalandırmak amacıyla Assassins eğitimi alıyor. Hem Amerika’nın özgürleşme savaşımına destek oluyor hem de annesinin yakılarak yok edildiği köyünün yok oluşunun öcünü almaya çalıştığı bir koşturmacanın içine giriyor.

Koşturmaca dediğime bakmayın oyunda hakikaten çok uzun yıllar süren bir öykü anlatılıyor. Bu sebeple arada özetleyici iç konuşmalara bile tanık oluyoruz ki – bu bana pek olmamış gibi geldi – Ubisoft hiç acele etmiyor. Öykünün atmosferine girebilmemiz için bizi uzun uzun oradan oraya sürüklüyor – eğitim aldırıyor, karakterlerin derinleşmesini bekliyor ancak biraz ayarı kaçırmışlar. Oyunun başlarının temposu hayli düşük. Ancak gene de kendini oynatmayı başarıyor. Gemi kullanma olaylarını da beğendim ama sırf bu dinamik için tutup da Black Flag’ı oynamam.

Bir de öyküde bazı bölümler yüzeysel anlatılmış. Annesinin öldüğü mekanın tasarımı özensiz. Annesinin ağaç altında kalması yapay duruyor. Bütün öykülerde merak ve sürükleyicilik doğru bilginin gecikmesiyle kurulur. Bu noktada da Charles Lee’nin Haytam’ın emirlerini yerine getirmemesi ve aşık olduğu kadının köyünü yakması gibi bilgiler gecikse de öğrenilince tam bir tatmin söz konusu olmuyor.

SON NOT

Yalnız ne güzel olur biliyor musunuz sevgili okurlar? Assassins Creed 3 köyü yakılıp yıkılan bir çocuğu konu aldığı için benim aklıma İnce Memed’i getirdi. 4 ciltlik roman. Ubisoft Yaşar Kemal’e bir dalsa var ya inanılmaz oyunlar çıkarır. Bir maden var orada. N’olur sesimizi duyun a yapımcılar. Assassins Creed’i falan donunda sallayacak bir öykü ile tertemiz 4 oyunluk seri çıkarırsınız. Gelin senaryoyu da beraber uyarlayalım hatta.

Benim bir açık dünya oyununda en çok önem verdiğim şey sürüş dinamikleri sevgili okur. Eğer büyük bir haritada oradan oraya araç kullanmam gerekecekse bu işten keyif almak isterim. Açık dünya oyunları arasında bu işi en iyi kıvıranlardan üçü GTA, Scarface ve Sleeping Dogs ama Mafia III de hiç fena değil. Ayarlarında iki farklı sürüş modu bulunuyor. Normal ya da simülasyon seçeneğini imleyebiliyorsunuz. Ben simülasyon seçeneğini seçtim ve sürüş deneyiminden memnun kaldım. Çatışma işine biraz alışmak gerekiyor ancak alıştıktan sonra o da dert olmaktan çıkıyor.

ÖYKÜSÜ

Teknik detaylara çok büyük bir hata olmadığı sürece odaklanmamak gerekir çünkü oyun öykünün kendisidir sevgili okur. Bize oyunu oynatan öyküdür ve Mafia III’ün öyküsü muhteşem. Oyun oynarken film izliyormuşunuz gibi hissediyorsunuz. Zaten iyi oyun “film gibi” sözcesini kurduran oyundur. 2016 yılında çıkmasına ve yamalarla dahi düzelmeyen ufak tefek optimizasyon sorunlarına rağmen oyunun öyküsüyle kendine bağlamayı başaran bir yapısı var. Kurgusu ve çekimleri belgesel-film kategorisinde değerlendirilebilir. Müzikleri ise aşmış durumda. Öyle ki ilk defa bir oyun bende soundtracklerini indirme isteği yarattı. İrlandalı’ların olduğu bölgelerdeki barlarda İrlanda’nın folk müziğini, siyahilerin takıldığı mekanlarda blues çaldığını görüyorsunuz.

Oyunda Vietnam’da özel birliklerde savaşmış Lincoln Clay adında siyahi bir genci canlandırıyoruz. Lincoln öksüz ve ağır abiler tarafından büyütülmüş bir çocuk. Bu yüzden küçük çaplı suç dünyasına da hakim ancak Vietnam’dan döndüğünde her şeyi bırakıp Kaliforniya’ya gitmek gibi bir düşü var. Son kez New Borderux’a gelip arkadaşlarıyla ve abileriyle vedalaşıp Kaliforniya’ya gidecek.

Ancak kaderin cilvesi… Arkadaşları zor durumda ve Lincoln Clay onları yüzüstü bırakıp gidecek bir tip değil. Onlara yardım etmeye karar veriyor. Daha sonra uğradığı ihanet ve travmalarla birlikte şehrin suç şebekesinin başı Marcano’dan öç almak için harekete geçiyor ve şehri bölge bölge Mafya’nın elinden almak üzere yola çıkıyor.

ARTILARI VE EKSİLERİ

Artılar ve eksiler … Noir atmosfere sahip oyun ne Mafia dünyasını kapkara yansıtıp içimizi bayıltıyor ne de GTA kadar neşeli bir yapısı var. Böyle bir oyun için tam kararında bir birleşim yakaladıklarını düşünüyorum. Özellikle Lincoln Clay’in hala yanmış barın bodrumunda kalması falan atmosferi ve karakteri derinleştiren bizi karakterlerin iç dünyasına götüren türden detaylar. Oyunun öyküsü de sizi ilk 15 dakika içerisinde içine hapsediveriyor bu açıdan muhteşem.

Genel işleyiş şu biçimde: ağa babaları ortaya çıkarmak ve şebekeyi alttan çökertmeye başlamak için bu heriflerin sokaktaki işlerine darbe vuruyoruz bu mantıklı ancak bir süre sonra çok kendini tekrar eder bir hale düşüyor. Yani benzersiz görevlerin sayısı az. Sanırım GTA’nın bu kadar sevilmesinin nedeni bölüm tasarımlarının benzersiz küçük öykülerden oluşması. Mafia III’de çizgisel bir sıra izlemek ve aynı şeyleri tekrarlamak, muhbirleri sorgulamak ve kilit adamları öldürmek zorundayız. Eksi hanesine yazılabilecek tek yön bu ve optimizasyon sorunları.

Lincoln Clay ve Vito bir arada

Mekanlara sıka sıka girmek ya da gizlice indire indire ilerlemek gibi seçeneklerimizin olması, müttefik belirleyip destek çağırmamız, Oyunun Mafia II’ye atıfta bulunarak Vito’yu müttefik olarak karşımıza çıkarması, öykünün sonunda kaldığımız ikilem, müzikler ve kurgu da muhteşem detayları.

Oynayın bence. Hepinize evinizde kaldığınız huzurlu ve sağlıklı günler dilerim.

SON NOT

Daha önceki incelemelerde de uzun uzun değindiğimiz gibi anlamsız yeni isimler ve ara öyküler yaratmaktansa oyunlarına sıradan Mafia I, Mafia II, Mafia III gibi adlar verdikleri için yapımcıları tebrik ediyoruz.

Görüşmek üzere.

Just Cause 4’te önceki Just Cause’lara bakınca değişen pek bir şey yok. Gene tropikal bir adada halkına zulmeden bir diktatörü devirmek için direniş örgütlüyor ve bolca kaos yaratıyoruz. Ana karakterimizin adı Rico, kendisi Cüneyt Arkın’dan bile çılgın bir karakter. Bol bol çatlama patlama ve uçuş izliyoruz.

ÖYKÜ

Öykü nedir? Oscar Espinoza adında bir diktatör var. Bu herif bizim başkahramanımızın ölmüş babasının çalışmalarından da beslenerek hava durumunu değiştiren bir makine üretiyor ve bunu da yönetimini baskın hale getirmek için halkın üzerinde kullanıyor. Oyun boyu bu gizli makineyi alt etmeye ve yönetimi Oscar Espinoza’nın elinden almaya çalışıyoruz.

Haritada direnişin ele geçirdiği bölgeler ve Oscar Espinoza’ya ait bölgeler var. Yeni görevleri yapabilmek için direnişin haritada ilerlemesi, bunun için de Oscar Espinoza’nın elinde bulunan karargahların direniş tarafından ele geçirilmesi gerekiyor. Eğer bu karargahları ele geçirmezseniz yeni görevleri de yapamıyorsunuz. Mantık olarak doğru ancak çok olmuş. Aynı biçimde tekrarlayan bir oynanışla bir ton karargah ele geçirmekten ziyade öyküye yoğunlaştığım ana görevlerin ağırlıkta olduğu bir oynanışı tercih ederdim. Karargah ele geçirme olayı fazla ve birbirine benzer olunca beni biraz sıktı açıkçası.

Ancak ana görevleri beğendim. Ara sahneler de kararında olmuş. Yalnızca Oscar Espinoza’yı öyküde daha fazla görebilmek isterdim. Her alan ele geçirildiğinde kendisinin tepkileriyle karşılaşmak hoş olabilirdi. Far Cry 4’te de özellikle benzer bir anlatım kurgusu vardı ve başardığımız olaylarla yöneticiyi kızdırmak onun duygusal tepkilerini görmek benim hoşuma gidiyordu.

SON YORUM

Aksiyonun dozunun abartıldığı, grafik olarak Just Cause 3’ün üzerine bir şey konulmadığı bir oyun var karşımızda ancak evimize kapandığımız şu günlerde açık dünya gereksinimini karşılıyor mu karşılıyor. Karargah olayı sıksa da bununla beraber oynama süresini uzattığı için adamı meşgul ediyor mu ediyor. Şu sürüş olayını GTA gibi yapan yok dünyada ama gene de Tom Clancy’s Ghost Recon Wild Life’dan iyi durumda. Sağa sola bakınarak gezmeye olanak tanıyor mu tanıyor. Bence oynanır sevgili okur. Çok para verilmez ama. İndirim mindirim, oyun paylaşımı şu bu bulursan al oyna.

NOT: Seri hakkında en sevdiğim şey her yeni oyunu yeni bir numarayla adlandırmaları. Just Cause 1, Just Cause 2, Just Cause 3… olarak. Kafamız karışmıyor böylece. O hangisiydi onu oynamış mıydım diye oturup düşünmüyoruz. Zaten seneden seneye çıkan oyunlarsınız. Bazen birkaç sene çıkmıyorsunuz. Mis gibi sayı verin şunlara. Yapımcıları bu kararı dolayısıyla buradan tebrik ediyorum ben.

Anlatacaklarım bu kadar.

Epic Games, hal-i hazırda Steam kadar mükemmel bir başarım göstermiyor ama pazarlama sürecini harika yönettikleri de bir gerçek. Bu sebeple benim de bilgisayarımda Epic Games var. Kampanyalarını, ücretsiz oynama olanağı sundukları oyunları düzenli olarak takip ediyorum. Assasins’s Creed Syndicate’i de bu biçimde deneyimleme olanağı buldum ancak yorumlarım pek iç açıcı değil.

Assassin’s Creed Syndicate Öyküsü

Assassin’s Creed Syndicate öyküsü sanayi devriminin yeni içselleşmeye başladığı bir dönemde geçiyor ve yönettiğimiz iki kardeş Londra’nın göbeğinde pat diye olaya dalıyor. Bu karakterleri derinleştirelim, böylece oyuncuyu öyküye bağlayalım diye bir derdi yok bu sefer Ubisoft’un. Oyun karakterlerinin dişileşmesi akımından da nasibini aldığı için bir kız kardeşi bir abiyi yönetip duruyoruz. Yanlış anlaşılmasın bu dişileşmeden memnunum ama öylesine oyunlara serpiştirilmesine karşıyım. Öyküye anlamlı bir katkı sunmadığını düşünüyorum. Halbuki Ubisoft geçtiğimiz serilerde Ezio gibi muhteşem bir karakter yaratmıştı. Anladığım kadarıyla yeni öyküler yaratmaktan çok eğlenceyle ilgileniyor artık oyun firmaları. Gerçi eğlence kısmında da Assasins’s’ Creed Syndicate’in sınıfta kaldığını belirtmek gerekir.

Bundan yüz elli yıl öncesinde oradan oraya kanca atan bir Örümcek Adam gibi takılıp duruyoruz kentte. Ben öyküye ağırlık verilmesi gerektiğini düşünüyorum. Bu öyküye önem vermeme eğilimi tüm oyun şirketlerinde var. Bir sene hepsi birden Battle Royal modunda onlarca oyun çıkardı. Öykü yok. Her gün bir yeni Battle Royal çıkıyor. Halbuki şu çağın olanaklarıyla sağlam kurgulu bir yapım çıkarsalar neler olur az çok son çıkan Call Of Duty Modern Warfare’den anlaşılıyor. Ama yapmıyorlar işte. Bu sebeple de Assassin’s Creed Syndicate kendini oynatmıyor. Assassin’s Creed gibi bir oyun serisinin en önemli ögesi öykü. Ben de artık bana angarya gelen yorucu görevlerden ve oradan oraya koşturmaktan yorulduğum için sonunda kendisini yüzde yirmideyken falan sildim.

Sıkılıp sildiğim nadir oyunlar arasında yerini aldı. Özetle kötü. Oynamayın. Şimdilik daha üretken işlere vakit ayırın. Ben size yeni güzel oyunlar bulurum sıkılana kadar sevgili okur.

Görüşmek üzere.